Hoe betrouwbaar is Wikipedia?

Door StephanVierkant op maandag 16 juli 2012 14:15 - Reacties (14)
Categorie: -, Views: 14.883

Regelmatig hoor ik mensen beweren dat 'iedereen zomaar artikelen kan wijzigen' op Wikipedia en dat het daarom een volstrekt 'onbetrouwbare bron' is. Hoewel het eerste deel klopt (in principe kan iedereen bijdragen, dus ook onzin plaatsen), is de daarop volgende conclusie geheel onjuist.

Ook in mijn omgeving merk ik regelmatig een afkeer jegens Wikipedia als serieus naslagwerk. Onlangs hoorde ik iemand zeggen dat Wikipedia 'geen officiŽle bron' is. Afgezien van de vraag wie bepaalt wanneer iets 'officieel' is, is die stelling erg kort door de bocht. Over de betrouwbaarheid ervan zijn veel misverstanden.

De feiten
Een infographic van Frankwachting.com laat een aantal interessante feiten zien. Een ruime meerderheid van de docenten staat niet toe dat studenten gebruik maken van Wikipedia, maar helaas blijft onvermeld hoeveel docenten wel toestaan dat andere algemene naslagwerken/encyclopedieŽn worden gebruikt. Mede-oprichter van Wikipedia Jimmy Wales legt dit probleem zelf erg goed uit.

Het aantal fouten in Wikipedia (3.86 per artikel) lijkt veel, maar in vergelijking tot de Encyclopedie Britannica, die een aanzienlijk betere reputatie geniet, valt het mee (2.29 fouten per artikel). En dat terwijl Wikipedia bijna 1000 keer meer informatie bevat.

Nuttige tips
Het fijne van Wikipedia is dat de informatie niet stopt bij alleen het artikel. Er is nog veel meer informatie, die helaas nog te weinig wordt gebruikt:
  • De Overleg-pagina geeft gebruikers de mogelijkheid een discussie te voeren over de inhoud van een artikel. Door het bekijken van die pagina is goed te zien over welke delen van het artikel in meer of mindere mate overeenstemming is. Soms is de Overleg-pagina leeg, maar in veel gevallen biedt het veel inzicht over het onderwerp. Indien je informatie over een bepaald onderwerp wilt gebruiken, doe je er verstandig aan een kijkje te nemen op die pagina.
  • De Geschiedenis-pagina geeft een overzicht van alle wijzigingen van het artikel. Op die manier is het gevaar van onjuiste informatie (bijvoorbeeld door 'vandalisme') relatief eenvoudig op waarde de schatten. Indien informatie erg recent is, is de kans op onjuistheden een stuk groter. Extra voorzichtigheid is in dat geval geboden. Het zelfreinigend vermogen van Wikipedia heeft soms even tijd nodig.
  • Op diezelfde pagina is te zien wie wijzigingen heeft aanbracht. De reputatie van de auteur kan een belangrijk signaal zijn om bepaalde informatie met een korreltje zou te nemen, of juist eenvoudig voor waar aan te nemen. Extra oplettendheid is geboden indien indien de meest recente wijziging is gedaan door een anonieme of nieuwe gebruiker.
  • Op diezelfde pagina is te zien wie wijzigingen heeft aanbracht. De reputatie van de auteur kan een belangrijk signaal zijn om bepaalde informatie met een korreltje zou te nemen, of juist eenvoudig voor waar aan te nemen. Extra oplettendheid is geboden indien indien de meest recente wijziging is gedaan door een anonieme of nieuwe gebruiker.
  • Let op berichten op de pagina zelf, bijvoorbeeld over een gebrek aan geraadpleegde bronnen, de disclaimer bij medische onderwerpen, etc. Een gewaarschuwd mens telt voor twee!
  • Last but not least: gebruik je logisch verstand! Ook buiten Wikipedia zijn onbetrouwbare bronnen geen uitzondering.

Volgende: De gemist kans van Google: de stilstand van Talk 07-'12 De gemist kans van Google: de stilstand van Talk
Volgende: Glas- en oudpapierbakken Amsterdam (Centrum) onvindbaar 03-'12 Glas- en oudpapierbakken Amsterdam (Centrum) onvindbaar

Reacties


Door Tweakers user Qwerty-273, maandag 16 juli 2012 14:32

Groot probleem met wikipedia is wel dat "hetzelfde" artikel in twee talen een totaal andere indeling en informatie kan bevatten. Dus lees je het artikel in het Engels krijg je info A, en lees je het zelfde artikel in een andere taal krijg je info B. Tuurlijk kan je met een online vertaler dit afvangen, maar dat maakt de informatie wel onbetrouwbaarder.
Daarnaast is bron vermelding wel een puntje van kritiek. Niet overal worden "bronnen" aangehaald, of de correcte referenties gegeven - zeker bij minder populaire termen zal er slechts een enkeling daadwerkelijk iets toevoegen / schrijven waardoor je toch vaak een bepaalde denkstraat ingeduwd wordt.
Verder is het wel ideaal om snel een beeld te krijgen over een bepaald onderwerp.

Door Tweakers user YaaD, maandag 16 juli 2012 14:36

Qwerty-273 schreef op maandag 16 juli 2012 @ 14:32:
Groot probleem met wikipedia is wel dat "hetzelfde" artikel in twee talen een totaal andere indeling en informatie kan bevatten. Dus lees je het artikel in het Engels krijg je info A, en lees je het zelfde artikel in een andere taal krijg je info B. Tuurlijk kan je met een online vertaler dit afvangen, maar dat maakt de informatie wel onbetrouwbaarder.
Daarnaast is bron vermelding wel een puntje van kritiek. Niet overal worden "bronnen" aangehaald, of de correcte referenties gegeven - zeker bij minder populaire termen zal er slechts een enkeling daadwerkelijk iets toevoegen / schrijven waardoor je toch vaak een bepaalde denkstraat ingeduwd wordt.
Verder is het wel ideaal om snel een beeld te krijgen over een bepaald onderwerp.
Dat maakt informatie niet onbetrouwbaar, enkel incompleet. dat is een wezenlijk verschil :)

Door Tweakers user StephanVierkant, maandag 16 juli 2012 14:36

Qwerty-273 schreef op maandag 16 juli 2012 @ 14:32:
Groot probleem met wikipedia is wel dat "hetzelfde" artikel in twee talen een totaal andere indeling en informatie kan bevatten. Dus lees je het artikel in het Engels krijg je info A, en lees je het zelfde artikel in een andere taal krijg je info B. Tuurlijk kan je met een online vertaler dit afvangen, maar dat maakt de informatie wel onbetrouwbaarder.
Daarnaast is bron vermelding wel een puntje van kritiek. Niet overal worden "bronnen" aangehaald, of de correcte referenties gegeven - zeker bij minder populaire termen zal er slechts een enkeling daadwerkelijk iets toevoegen / schrijven waardoor je toch vaak een bepaalde denkstraat ingeduwd wordt.
Verder is het wel ideaal om snel een beeld te krijgen over een bepaald onderwerp.
Het is maar wat je een probleem noemt. Ik vind het logisch dat een Engelstalig artikel vaak meer informatie bevat dan een Nederlandstalige. Dat is met niet-digitale informatie niet anders. (YaaD, dank :))

Het gebrek aan bronnen is inderdaad een punt van zorg, maar het is wel transparant: je kunt als lezer zelf zien welke bronnen zijn geraadpleegd, wie het artikel geschreven heeft, etc. Dat geldt voor veel andere bronnen niet.

[Reactie gewijzigd op maandag 16 juli 2012 14:37]


Door Tweakers user onok, maandag 16 juli 2012 15:17

Ik ben het volledig met je eens. Ik verbaas me ook wel eens over de afkeer tegenover wikipedia, terwijl al vaak genoeg bewezen is dat de juistheid en betrouwbaarheid van de informatie ten opzichte van andere encyclopedieŽn bijna hetzelfde is. Als je wikipedia goed gebruikt, is het net zo waardevol, zo niet waardevoller dan andere informatiebronnen.

Door Tweakers user arnold_m, maandag 16 juli 2012 15:40

Obligate xkcd -link : http://xkcd.com/978/ (citogenesis)
Als je meer dan een taal kunt lezen, dan kun je door een wikipedia-artikel in verschillende talen te lezen, de informatie meteen controleren aan de hand van een andere bron die echter helaas niet erg onafhankelijk is.

Door Tweakers user marcel87, maandag 16 juli 2012 15:47

Enerzijds begrijp ik de afkeer wel, vooral omdat iedereen er wat kan wijzigen. Wie zegt er dat als jij kijkt toevallig net niet Sjaak Afhaak met de ballen verstand ff wat heeft gewijzigd wat nog niet is gecontroleerd door iemand die er kijk op heeft. Er komt nog bij dat als je een pagina als bronvermelding opgeeft dit constant verandert. Het is dus niet (helemaal) meer te controleren voor iemand die de bron checkt van jouw geschreven rapport op welke info je het hebt gebaseerd.

Anderzijds is de informatie op Wikipedia wel geschreven EN gecontroleerd door meerdere mensen. Je hebt dat niet zo'n eenduidig verhaal en kijk op iets als in een normaal boek, waarbij normaal iets is opgeschreven in de woorden van ťťn enkel individu.

Ik denk dat je Wikipedia prima kunt gebruiken als basis, maar waar je wel je boerenverstand moet gebruiken en niet alles klakkeloos als waarheid aanneemt. Maar dat is inderdaad ook bij andere bronnen (wat al eerder is genoemd).

Door Tweakers user Sgreehder, maandag 16 juli 2012 15:49

Het argument tegen Wikipedia is eigenlijk het argument voor Wikipedia; iedereen kan Wikipedia wijzigen, dus neemt de kwaliteit toe. Waarom? Omdat iedereen vandalisme kan verwijderen. Daarnaast heerst vandalisme aantoonbaar weinig op Wikipedia, dus al die bijdragen zijn gericht op verbetering van de inhoud van Wikipedia.

Wikipedia is daarnaast een van de beste naslagwerken, simpelweg omdat alle primaire bronnen zijn te herleiden. De kwaliteit hangt dus niet af van autoritaire argumenten (Encyclopedie Britannica heeft bovenal een goede naam), maar valt voor elk individueel artikel te bepalen. In het geval van Wikipedia is dit zeker niet altijd zo, maar het is te controleren.

Door Schravei, maandag 16 juli 2012 16:49

Binnen de geneeskunde staat er vooral bagger op wikipedia. Dit tot grote irritatie van mij en collegae, wanneer patiŽnten het beter menen te weten dan de arts. Praat dan maar eens iets uit iemands hoofd. Ook voor studiedoeleinden is het vaak ongeschikt. Hooguit als eerste bron bruikbaar. Voor de fun is het een prima site.

Door Tweakers user Sissors, maandag 16 juli 2012 17:05

Wikipedia is een geweldig naslagwerk, soms beetje kritisch zijn, maar niks mis mee. Als ik van elke pagina de hele geschiedenis ga doorspitten en de reputatie van de auteurs ga nakijken kan ik mijn tijd wel nuttiger besteden. Sowieso hoe wil je dat bij je referentie zetten?

Niks mis dus met wikipedia, maar refereren doe je er in principe niet naar, je refereert gewoon naar de bronnen die erachter zitten, die als het goed is erbij staan. Als die er niet bij staan is het gewoon wat random tekst op het internet, niet meer en niet minder. Je kan de claims dan gaan googlen om welk echte bronnen te vinden, maar je gaat er niet aan refereren.

Enige wanneer ik referenties naar wikipedia zou accepteren als het een heel globaal iets is. Als je bijvoorbeeld iets zegt in de trant van: er zijn veel verschillende CPUs te koop, prima dat je een lijstje op wiki als referentie gebruikt. Als je gaat zeggen hoeveel transistoren de i7 heeft dan refereer je echter aan intels eigen data en niet wat er op wiki staat.

Door Tweakers user i-chat, maandag 16 juli 2012 17:54

Schravei schreef op maandag 16 juli 2012 @ 16:49:
Binnen de geneeskunde staat er vooral bagger op wikipedia. Dit tot grote irritatie van mij en collegae, wanneer patiŽnten het beter menen te weten dan de arts. Praat dan maar eens iets uit iemands hoofd. Ook voor studiedoeleinden is het vaak ongeschikt. Hooguit als eerste bron bruikbaar. Voor de fun is het een prima site.
daar zijn jij en je collegae dan wel mooi zelf bij, want als elke dokter of specialist 1x een dagdeel zou besteden aan een degelijke en betrouwbare tekst, dan was wiki direct al 100x beter dan het nu is...

je kunt wel gaan lopen gruwelen en gorchelen maar daar schiet de maatschappij als geheel geen balhaar mee op, authoritair gedrag leid tot rebellie dat moeten we toch inmiddels wel hebben begrepen vanuit de psychologische wetenschap.... (en voor die laatste stelling zul je vast capabel genoeg zijn om er bronnen bij te vinden, ik ben er iig te lui voor )

Door Tweakers user StephanVierkant, maandag 16 juli 2012 18:04

i-chat schreef op maandag 16 juli 2012 @ 17:54:
[...]


daar zijn jij en je collegae dan wel mooi zelf bij, want als elke dokter of specialist 1x een dagdeel zou besteden aan een degelijke en betrouwbare tekst, dan was wiki direct al 100x beter dan het nu is...

je kunt wel gaan lopen gruwelen en gorchelen maar daar schiet de maatschappij als geheel geen balhaar mee op, authoritair gedrag leid tot rebellie dat moeten we toch inmiddels wel hebben begrepen vanuit de psychologische wetenschap.... (en voor die laatste stelling zul je vast capabel genoeg zijn om er bronnen bij te vinden, ik ben er iig te lui voor )
Ik had het niet beter kunnen verwoorden.

Door Tweakers user Tsurany, maandag 16 juli 2012 18:29

Voordeel van Wikipedia is dat enorm veel informatie met bronnen onderbouwt moet worden. Je kan dus gewoon de bronnen controleren en die informatie gebruiken. Staat iets op Wikipedia zonder bronnen zou ik het ook niet vertrouwen. Je weet niet wie het geschreven heeft en hoeveel mensen het gecontroleerd hebben, als dat al gebeurt is. Dat is het probleem, Wikipedia is wel een zelf corrigerend systeem maar je weet nooit of die mensen die artikelen aanmaken en/of corrigeren wel weten waar ze het over hebben.

Door Tweakers user Greyh0und, maandag 16 juli 2012 19:32

Schravei schreef op maandag 16 juli 2012 @ 16:49:
Binnen de geneeskunde staat er vooral bagger op wikipedia.
Kun je een voorbeeld noemen?

[Reactie gewijzigd op maandag 16 juli 2012 19:34]


Door Tweakers user MrAngry, donderdag 19 juli 2012 10:59

Het stuk over Fibromyalgie. Kan ik je nu al vertellen zonder het gelezen te hebben :p

Reageren is niet meer mogelijk